Rönesans’ın sözlük anlamı “yeniden doğuş”tur. 15. yüzyılın başında İtalya’da ortaya çıkıp, bütün Avrupa ülkelerini etkilemiştir. Hümanizm (insan sevgisi) temel felsefe olmuş, insan, bilim, sanat, sanatçı önem kazanmıştır. Floransalı Medici ailesi sanata ve sanatçıya önem vermiş ve bu tutumlarıyla Rönesans hareketinin öncüsü olmuşlardır. Rönesans sanatçıları, eserlerini yaparken Antik Çağ Yunan ve Roma sanat eserlerinden esinlenmişlerdir. Rönesans; bilimde, sanatta, edebiyatta, sosyal hayatta; kısacası hayatın her alanında yaşanan aydınlanma ve köklü değişikliklerdir.

Rönesans’ı Hazırlayan Nedenler

• Sanat hareketlerinin 15. yy dan itibaren çok üst düzeye ulaşması,
• Düşünürlerin, bilim adamlarının rahatça fikirlerini ortaya koymaya başlamaları,
• Matbaanın bulunmasıyla, yeni buluşların ve fikirlerin her tarafa daha çabuk yayılması, böylelikle toplumun bilinçlenmesi,
• Coğrafi keşifler sonucu Avrupa’nın sömürgelerinin artmasıyla zenginliğin de artması ve sanattan zevk alan zengin bir sınıfın (burjuva sınıfı) ortaya çıkması,
• Fikir ve sanat insanlarını destekleyen ailelerin artması,
• İstanbul’un Türkler tarafından fethedilmesiyle, İtalya’ya göç eden bilim adamlarının Müslüman toplumdan edindikleri bilgileri kullanmaları,

Mimarlık

Mimaride özellikle Antik Çağ (eski Yunan ve Roma) incelenmiş ve mimari elemanlarından yararlanılmıştır. Yapılarda oran- orantıya çok önem verilmiş (altın oran), boyutların birbirine uyumuna dikkat edilmiştir. Saray ve şato mimarisi önem kazanmıştır. Halkın ihtiyacını karşılayacak sosyal yapılar inşa edilmiştir. Yapıların cepheleri bol sütunludur.

Mimarlar ve Eserleri

Brunelleschi (Brunelleski)

• Floransa Katedrali’nin Kubbesi
• Pitti Sarayı
• Pazzi Kilisesi
• Öksüzler Yurdu

Leone Battista Alberti

• Rucellai Sarayı
• San Francesco Kilisesi

Donato Bramante

• Mabetcik (Tempietto)

Michelangelo (Ressam, heykeltraş ve mimardır)

• Roma St. Peter Kilisesi
• Kapitol Meydanı
• Pieta (Michelangelo’nun imzaladığı tek eseridir) ve Musa Heykeli

Pieta Ölü İsa’nın annesi Meryem’in kucağındaki tasviridir. Madonna Bebek İsa’nın annesi Meryem’in kucağındaki tasviridir.

Heykel

Rönesans Dönemi’nde heykeltıraşlık mimarlıktan daha hızlı gelişmiştir. İnsan heykelleri ön plandadır. Tevrat ve İncil’den alınan dinî konuların yanı sıra, önemli kahramanlarda heykel ve kabartmalara (rölyef) konu olmuştur. Heykel mimariden ayrılmıştır yani bağımsızdır. Tunç ve mermer malzeme kullanılmıştır.

Heykeltıraşlar ve Eserleri

Lorenzo Ghiberti

• Floransa Vaftizhanesi’nin bronz kabartmaları

Donatello

• Gattamelata Atlı Heykeli

Leonardo Da Vinci

• Milano’da bir heykel çalışması
• Michelangelo
• Musa Heykeli

Atlı heykel özellikle Rönesans’la birlikte önem kazanmıştır. Leonardo Da Vinci, mimar, heykeltıraş ve ressamdır.

Resim

Rönesans resminde perspektif (derinlik) önemli bir özelliktir. Olayın geçtiği mekân önemlidir. Koyu renklerin yanında canlı renkler de kullanılmıştır. Yağlı boya tekniği geliştirilmiştir.

Ressamlar ve Eserleri

Ghiotto

• Altın Kapıda Karşılama

Leonardo Da Vinci

• Mona Lisa
• Son Akşam Yemeği

Leonardo Da Vinci tüm zamanların en iyi ressamlarından biridir. Mona Lisa ise çok ünlü bir eseridir.

Pieter Bruegel

• Yaşlı Köylü Kadın
• Körler

Albrecht Dürer

• Kendi portresi
• Tavşan

Köy ve köylü hayatını, toplumdaki aciz ve sıkıntılı insanların resmini yapmıştır. “Köylü ressamı” olarak da bilinir. Rönesans resim sanatı için Sistine Şapeli’nin duvar ve tavan freskleri çok önemlidir. Bunlar Michelangelo tarafından yapılmıştır. Bu resimlerde (fresklerde) alınma sahneler konu olarak işlenmiştir. Fresk ya da fresko: Renkli duvar resmi Kaynak: Küçükyıldız, N., (2022), T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü Açık Öğretim Daire Başkanlığı, Sanat Tarihi 1, s. 95-100