Güncel Yazılar

Sanat tarihinin diğer bilim dallarıyla ilişkisi Cumhuriyet Dönemi Ressamları Türk Resim Sanatı Türk Heykel Sanatı Tezhip Sanatı Geleneksel Türk Ebru Sanatı Türk Hat Sanatı Türk Minyatür Sanatı Türk halı sanatı Osmanlı Seramik (Keramik) Teknikleri
Mısır tarihi bilimsel ve kültürel anlamda pek çok ilke sahne olmuş, hiyeroglif (resim yazısı) yazının yanı sıra matematik, geometrinin temel kuralları, prizmalar bu dönemde geliştirilmiştir. Mısır’da mumyalama geleneği de vardır. Mısırlılar ölülerinin ruhlarının, öteki dünyada yeniden dirilip kendi bedenlerine döneceğine inandıklarından, bedenin sağlam kalması amacıyla mumyalama yaparlar. Bu nedenle tıp ve eczacılık (ilaç) bilimi de gelişmiştir. Mısır’da tarih öncesi çağlardan başlayarak Nil Vadisi’nde gelişen bazı kültürler vardır. Yaşamlarında sanatın önemli yer tuttuğu Mısırlılar çok verimli bir coğrafyada yaşıyorlardı. İlk uygarlık izlerine MÖ 4500’lerde rastlanan Mısır tarihi eski, orta ve yeni krallık olmak üzere üç kısma ayrılır.

Mimari

Mısır mimarisinde ayakta kalabilen yapıların büyük kısmı dinî yapılardır. Mısırlılar öldükten sonra dirilişe ve asıl yaşamın ölümden sonra başladığına inandıkları için cesetlerini iyi korumuşlar, tapınak ve mezarlarını taştan ve sağlam yapmışlardır. Tapınaklar İlk tapınaklar güneş tanrısı Ra için yapılmıştır. Bunlar yüksek bir basamaklı kaide üzerindeki obelisk (dikilitaş) ve önünde tanrılara hediye koymak amacıyla yapılan sunak’tan oluşur. İmparatorluğun güçlenmesiyle, kayalıklar oyularak büyük tapınaklar inşa edilmiştir. Bunların en önemlisi Kraliçe Haçepsut’un Deyr-el Bahri’de yaptırdığı Kaya Tapınağı’dır.

Mezarlar

Mısır’da ilk mezarlar çukur şeklindedir. Daha sonra mastaba adı verilen tek bir basamaktan oluşan mezarlar yapılmıştır ki bunlar asillere ve yüksek memurlara aittir. Mastabalardan sonra piramitler mezar anıtı olarak karşımıza çıkar. İlk piramitler basamaklıdır. Sakkara’daki Coser (Soser) piramidi en eski olandır. Gize’deki Keops, Kefren ve Mikerinos Piramitleri ise dünya sanatı ve tarihi açısından çok önemlidir.

Sfenks

İnsan başlı, aslan gövdeli koruyuculuğuna inanılan heykellere sfenks denir. Bunlardan başka kayalara oyularak yapılan ön cephesi sütunlu kaya mezarları da vardır.

Saraylar

Mısır saraylarının çoğunluğu günümüze gelememiştir. Sadece Tel-El Amarna’daki IV. Amenofis’e ait olan saraydır ve saraylar hakkında fikir verir.

Heykel ve Resim Sanatı

Mısır heykelleri taş, ahşap, kemik ve madenden yapılmıştır. Genellikle firavun ve ailesine ait kişilerle, yüksek sosyal sınıftan insanların heykelleri yapılmıştır. Bu heykeller oturur ve ayakta vaziyettedir. Ayakta olan heykellerde çoğunlukla frontal duruş vardır. Frontal duruş, Mısır heykel sanatında, ağırlığın iki ayağa eşit olarak dağıldığı dik duruşa denir. Mısır’da heykellerin ölüyle beraber mezara konması geleneği, heykellerin ait olduğu kişiye benzemesini gerektirmiş, bu da portreciliğin çok erken gelişmesine neden olmuştur. Nefertiti, Kraliçe Nefertiti, Nefertiti Büstü, Nefertiti Heykeli

Resim Sanatı

Mısır sanatında; tapınakların koridorlarında, tapınma odalarında, piramitlerin mezar odalarında duvar freskleri görülür. Bu fresklerde konular çoğunlukla firavun ve ailesinin yaşantısıdır. Resim aralarında hiyeroglif yazıyla anlatılmak istenen konunun hikâyesi yazılıdır. Bu resimlerde baş kısmı koyu, vücut ise açık renktedir. Ayrıca sadece Mısır resimlerinde görülen bir özellik vardır ki baş ve ayak profilden (yandan), vücut ise cepheden gösterilir. Mısır resim sanatında kitap veya papirüsler üzerine çizilen resimler de çok önemlidir. Papirüs eski çağlarda otsu bir bitkinin gövdesinden hazırlanan yazı kâğıdıdır. Kaynak: Küçükyıldız, N., (2022), T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü Açık Öğretim Daire Başkanlığı, Sanat Tarihi 1, s. 53-58

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir